قبل از جنگ
1 ـ مسلمانان
الف ـ ابـوسـفـيان در اوايل پاييز سال دوم هجرى در راءس يك كاروان بزرگ سوى شام بيرون آمد. مسلمانان هنگام رفتن كاروان به شام ، در غزوه عُشَيره قصد تَعَرُّض به آن را داشتند كه از چنگشان گريخت .
مـسـلمـانـان مـُتـَرصـّد بـازگـشـت كـاروان از شـام بـودنـد و رسـول خـدا(صلی الله علیه وسلم ) طـلحة بن عبيدالله و سعيد بن زيد را فرستاد تا مراقب رسيدنش باشند. آن دو به جايى به نام حَوْراء بر سر راه تجارى مكه ـ شام رسيدند و در آنجا درنگ كـردنـد. هـمـيـنـكـه كـاروان از كـنـار آنـهـا گـذشـت ، با سرعت به مدينه رفتند تا خبرش را به رسول خدا(صلی الله علیه وسلم ) گزارش دهند.
رسـول الله ((صلی الله علیه وسلم ))مسلمانان را براى حركت فراخواند و به آنها فرمود: (هان اى مردم ! اين كاروان قريش است به سويش بيرون رويد، باشد كه خداوند آن را غنيمت شما گرداند.)
بـرخى از مردم بسرعت حركت كردند و عده ديگرى كه فكر مى كردند كه درگيرى جدّى اى روى نـخـواهـد داد، از رفـتـن خـوددارى ورزيـدنـد؛ و گـمـان مـى كـردنـد كـه مـثـل سريه ها و غزوه هاى پيشين كار به يك درگيرى كوچك محدود خواهد بود. گروه ديگرى كه هـنـوز اسـلام نـيـاورده بـودنـد، بـه طـمـع غـنـيـمـت هـمـراه مـسـلمـانـان عـازم نـبـرد شـدنـد. ولى رسول الله (صلی الله علیه وسلم )آمـدن آنـهـا را مـشـروط بـه ايـمـان بـه الله جل جلاله و رسول او فرمود.
ب ـ نيروهاى اسلامى در هشتم ماه رمضان سال دوم هجرى به ترتيب زير از مدينه منوره به حركت درآمدند:
1 ـ پـيـش از همه يك گروه کشفی واستخباراتی شناسايى بيرون آمد تا اخبار مربوط به تحركات قريش و مسير حركت كاروان را شناسايى كند.
2 ـ نيروى اصلى ، متشكل از دولواء بود. لواءمهاجران به پرچمدارى على بن ابى طالب و مـصـعـب بـن عـمـيـر بن هاشم رضی الله تعالی عنهما و لواءانصار به پرچمدارى سعد بن معاذ رضی الله تعالی عنه هر دوبیرق پرچم مسلمانان سياه رنگ بود .
3 ـ يك عقبه لشکر(عقبدار) به فرماندهى قيس بن ابى صَعْصَعَه رضی الله تعالی عنه.
4 ـ بیرق ،پرچم بزرگ مسلمانان سفيد رنگ و در دست مصعب بن عمير بن هاشم رضی الله تعالی عنه بود.
ج ـ نـيـروهـاى اسـلامـى راه كـاروانـى مـديـنـه تـا بـدر را بـه طـول حـدود 160 كـيـلومـتـر پـيـمـودنـد. رسول الله صلی الله علیه وسلم هفتاد شترى را كه در دسترس داشت ميان اصحاب تـقـسـيـم كـرد. آن حـضـرت و على بن ابى طالب و مَرثَد بن ابى مرثد غَنَوى يك شتر داشتند كه به نوبت سوار مى شدند ـ درست همان كارى كه ديگر افراد انجام مى دادند ـ .
دو هـمـسـفـر رسـول الله صلی الله علیه وسلم كـه در شـتر وى شريك بودند گفتند: ما پياده همراه شما مى آييم . آن حضرت فـرمـود: (نـه شما از من نيرومندتر هستيد و نه من به پاداش از شما بى نيازترم .) قصد رسول الله صلی الله علیه وسلم از اين سخن رعايت تساوى با نيروهاى زير فرمانش بود.
د ـ مـسـلمـانـان از تـرس ايـنـكـه مـبـادا كـاروان ابـوسـفيان را از دست بدهند، به حركت خود سرعت بـخـشـيـدنـد و جـاسـوسان خود را براى آگاهى از اخبار قريش اعزام كردند. همينكه به نزديكى (صـفـراء) رسـيـدنـد، رسـول خدا(صلی الله علیه وسلم ) به منظور كسب اطلاعات و دستيابى به اخـبـار مـربـوط بـه قريش و كاروانشان يك گزمه کشفی شناسايى به تعداد دو رزمنده را به بدر اعـزام كـرد. مـسـلمانان هنگام رسيدن به (وادى ذَفْران ) ، خبردار شدند كه قريش براى كمك كاروان خود بيرون آمده اند.
ه ـ رسـول خـدا(صلی الله علیه وسلم) اخـبار رسيده از قريش را به اطلاع مسلمانان رساند و خواستار مشورت آنان گـرديد. نخست حضرت ابوبكر وحضرت عمررضی الله تعالی عنهما نظر خود را اعلام كردند. آنگاه مِقْداد برخاست و گفت : اى رسول خدا(صلی الله علیه وسلم ) راهى را كه خدا به تو فرمان داده در پيش گير كه ما همراه توايم . به خدا سوگند، ما گفته بنى اسرائيل به موسى را، كه (تو و پروردگارت رهسپار شويد و نـبـرد كـنـيـد، مـا هـمين جا نشسته ايم ، تكرار نخواهيم كرد بلكه مى گوئيم تو و پروردگارت رهـسـپار شويد و نبرد كنيد و ما نيز همراه شما مى جنگيم . به خدايى كه تو را به حق فرستاده اگـر مـا را تـا نـواحـى يـمن ببرى همراه تو شمشير خواهيم زد تا به آن كس كه مى خواهى دست يابى .
پس از سكوت مردم ، رسول الله صلی الله علیه وسلم فرمود: (اى مردم ديدگاههاى مشورتى خود را به من ابراز داريـد.) روى ايـن سخن رسول الله صلی الله علیه وسلم با انصار بود كه در پيمان عقبه با وى بيعت كرده بودند تا او را مـانـنـد زن و فـرزنـد خود محافظت كنند، اما براى جلوگيرى از حمله به آن حضرت در بيرون مـديـنـه تـعهدى نداشتند. از اين رو رسول الله صلی الله علیه وسلم بيم داشت كه نكند خود را تنها به يارى آن حضرت در مدينه ملزم بدانند.
هـمـيـنـكـه انـصـار احساس كردند كه رسول الله صلی الله علیه وسلم قصد شنيدن نظر آنها را دارد، سعد بن معاذ بـرخـاست و گفت : (اى رسول الله صلی الله علیه وسلم گويا مراد شما ما هستيم ؟) فرمود: بلى . سعد گفت : (ما بـه تـو ايمان آورده ايم و تو را تصديق كرده ايم و به حقانيت آنچه آورده اى شهادت داده ايم و با تو پيمان بسته ايم كه هر چه فرمايى بشنويم و اطاعت كنيم . به هر جا خواهى رهسپار شو كـه مـا هـم بـا تـو هـمـراهـيم . به خدايى كه تو را به حق به پيامبرى مبعوث كرده است ، اگر بخواهى ما را به اين دريا بريزى و خود پيشرو ما باشى همراه تو به دريا مى رويم و يك تن از مـا سـرپيچى نمى كند و هيچ باكى نداريم كه با دشمن رو به رو شويم . چرا كه ما در جنگ شكيبا و در فداكارى راستگوييم . باشد كه خداوند چشم تو را به جانبازى ما روشن كند. پس ما را به فرمان خدا به هر جا كه خواهى روانه كن … ادامه دارد..
کتاب الرسول القائد.تالیف شیث خطاب .
مترجم:راشد شهامت









![دڅارویو په اړه درسول الله[صلی الله علیه وسلم ] دعاطفې او مهربانۍ ډکې لارښوونې…](https://islam.org.af/wp-content/uploads/2015/06/ad_54f6074dc6.jpg)
ثبت دیدگاه